Waarom je vingers rimpelig worden in water
Iedereen kent het: na een tijdje in bad of onder de douche zijn je vingertoppen en tenen ineens helemaal gerimpeld. Lange tijd werd gedacht dat dit simpelweg gebeurde omdat de huid zich volzoog met water. Tegenwoordig weten onderzoekers dat er méér aan de hand is. De rimpels blijken vooral te maken te hebben met de manier waarop je zenuwstelsel en bloedvaten reageren op langdurig contact met water.
De rol van je zenuwstelsel en bloedvaten
De bovenste laag van je huid, de hoornlaag, kan wel wat water opnemen, maar dat verklaart de diepe rimpels niet volledig. Uit onderzoek blijkt dat je zenuwstelsel actief betrokken is. Zodra je handen of voeten langere tijd in water liggen, sturen zenuwen in je vingers een signaal naar de bloedvaten in je huid. Die bloedvaten trekken samen, waardoor er minder bloed in de vingertoppen zit en de huid als het ware een klein beetje samentrekt. Omdat de huid niet overal even strak is verbonden met de lagen eronder, ontstaan er plooien en rimpels.
Wat rimpels zeggen over je gezondheid
Omdat zenuwen en bloedvaten zo’n belangrijke rol spelen, kunnen artsen de rimpelreactie gebruiken als simpele test. Als je vingers na een tijdje in warm water nauwelijks rimpelen, kan dat erop wijzen dat je zenuwen of bloedvaten minder goed functioneren. Bij bepaalde zenuwziekten of aandoeningen waarbij de doorbloeding is verstoord, blijft de huid soms opvallend glad. Het is geen volledige diagnose op zichzelf, maar het kan wel een signaal zijn dat verder onderzoek nodig is.
Het mogelijke nut van gerimpelde vingers
Een interessante vraag is waarom ons lichaam deze reactie überhaupt heeft ontwikkeld. Als het alleen maar een bijeffect van water en huid was, zou je verwachten dat het willekeurig is. Toch wijst steeds meer onderzoek erop dat de rimpels een functie kunnen hebben, vooral als het gaat om grip in natte omstandigheden.
Betere grip op natte oppervlakken
Vergelijk je gerimpelde vingers eens met het profiel van een autoband. De groeven in een band voeren water af, zodat er meer contact is tussen rubber en wegdek. Iets soortgelijks lijkt te gebeuren met je vingertoppen. De rimpels zorgen ervoor dat water wordt weggevoerd uit de contactgebieden tussen huid en oppervlak. Daardoor kun je natte objecten beter vastpakken en glijden ze minder snel uit je handen. Dit kan vroeger handig zijn geweest bij het zoeken naar voedsel in rivieren of bij het klimmen op natte rotsen.
Waarom alleen handen en voeten rimpelen
Je merkt dat vooral je vingertoppen en je tenen rimpelen, niet de rest van je lichaam. Dat heeft te maken met de unieke bouw van de huid op deze plekken. De huid is er dikker, bevat veel zenuwuiteinden en heeft een specifieke structuur met lijntjes en patronen, zoals je vingerafdrukken. Daardoor reageert dit gebied sterker op veranderingen in doorbloeding. Bovendien zijn handen en voeten juist de delen van je lichaam waarmee je dingen vastpakt en waarmee je je voortbeweegt. Het is dus logisch dat juist daar een mechanisme bestaat dat je prestaties in natte omstandigheden kan verbeteren.
Praktische tips rond gerimpelde vingers
Hoewel gerimpelde vingers meestal volkomen normaal en onschuldig zijn, kun je er in het dagelijks leven rekening mee houden. Langdurig contact met water kan je huid uitdrogen, zeker als het water warm is en je ook zeep of schoonmaakmiddelen gebruikt. Smeer je handen na het douchen of afwassen in met een milde, vette crème om de huidbarrière te ondersteunen. Merk je dat je vingers helemaal niet of juist extreem snel rimpelen, of heb je daarbij ook tintelingen, gevoelloosheid of pijn, bespreek dit dan met je huisarts. Het hoeft niets ernstigs te zijn, maar het kan helpen om je zenuwen en doorbloeding te laten controleren.
